Badanie śladów biologicznych

Specjaliści z zakresu medycyny sądowej zajmują się przede wszyst­kim badaniem śladów biologicznych. Po dokładnym obejrzeniu, opisie, wykonaniu szkicu oraz fotografii na miejscu zdarzenia, ujawnione śla­dy biologiczne na zwłokach, ubraniu, podłożu, różnych przedmiotach zabezpiecza się do badania.

Badanie śladów krwi. Badający ekspert musi odpowiedzieć na wie-. le pytań sformułowanych przez prokuratora, m.in.:

1)  czy są to plamy krwi;

2)  jeśli tak, to jaka jest przynależność gatunkowa krwi — czy jest to krew ludzka, psia, konia, świni itp.;

3)  w przypadku ujawnienia krwi ludzkiej, jaka jest jej przynależ­ność grupowa w zakresie niektórych układów grupowych;

4)  jaka jest płeć osoby, od której pochodzi krew;

5)  jaki charakter mają plamy na garderobie podejrzanego lub in­nych dowodach rzeczowych — czy powstały w wyniku krwawienia tętniczego, czy są to plamy pochodzące z rozbryzgu, czy są to plamy kontaktowe itp.

Ślady krwi ujawnia się przy użyciu specjalnych metod optycznych, pozwalających zidentyfikować barwnik krwi (hemoglobinę) lub jego pochodne. Po zidentyfikowaniu barwnika krwi plamę bada się za po­mocą surowic odpornościowych, swoistych dla białek zawartych w ba­danych plamach. Pozwala to na ustalenie, czy krew pochodzi od czło­wieka czy zwierzęcia i na określenie gatunku tego zwierzęcia. Po stwierdzeniu, że badana plama krwi pochodzi od człowieka, przepro­wadza się badania grupowe następujących układów: ABO, MN, Rh, Gm, PGM, AK. Wyniki badań zależą od trwałości badanych cech, od czasu, jaki upłynął od wynaczynienia do chwili przeprowadzenia badań, od sposobu zabezpieczenia materiału, od wpływu czynników ze­wnętrznych na plamy krwi (środki chemiczne, temperatura itp.).

Wykrycie chromatyny płciowej żeńskiej (ciałka Barra) i męskiej (ciałka Y) pozwala na odróżnienie krwi pochodzącej od kobiety i męż­czyzny. Badania serologiczne krwi dają odpowiedź na pytanie proku­ratora: czy ślady krwi na garderobie podejrzanego mogą pochodzić od denata (czynniki grupowe we krwi denata ustala się pobierając jego krew podczas sekcji zwłok) lub czy krew na garderobie podejrzanego nie może pochodzić od denata.

Badania śladów krwi pozwalają również ustalić, czy krew pochodzi od osoby dorosłej czy małego dziecka, ponieważ oba rodzaje krwi róż­nią się typem zawartej w niej hemoglobiny. We krwi osób dorosłych występuje hemoglobina typu HbA, u dzieci w okresie życia płodowego hemoglobina typu HbF. U noworodków występuje jeszcze 60 — 80% he­moglobiny płodowej HbF. Przy podejrzeniu kryminalnego poronienia lub dzieciobójstwa badania plam krwi mają ogromne znaczenie.

Badanie plam śliny. Plamy takie występują na niedopałkach pa­pierosów, znaczkach pocztowych, kopertach i innych dowodach rze­czowych. Ich obecność bada się metodami serologicznymi, cytologicz­nymi i chemicznymi. Na podstawie przeprowadzonych badań można ustalić np., że na niedopałkach papierosów znajduje się ślina mężczyz­ny, a nie kobiety i jaką on ma grupę krwi: A, B, AB lub 0. Większość ludzi bowiem wydziela m.in. w ślinie i nasieniu charakterystyczną dla siebie substancję grupową.

Badanie śladów nasienia. Spermę ludzką, czyli nasienie, bada się najczęściej w związku z przestępstwami na tle seksualnym. Plamy na bieliźnie lub odzieży osób pokrzywdzonych, na ich ciele lub w jamach ciała (pochwa, odbyt, jama ustna) bada się w celu stwierdzenia, czy pochodzą one od spermy ludzkiej. Badanie tych plam na obecność an­tygenów grupowych A, B, AB, 0 pozwala na wnioskowanie grupy krwi osoby, od której pochodzi sperma.

Badanie śladów smółki, wód płodowych, odchodów połogo­wych i kału prowadzi się w związku z dochodzeniem odbytego porodu lub dzieciobójstwa oraz przestępstw na tle seksualnym.

Badanie włosów przeprowadza się w związku z wieloma przestęp­stwami. Pozwalają one ustalić, czy włosy pochodzą od człowieka czy od zwierzęcia, a w przypadku dysponowania włosem ludzkim z cebul­ką włosową — czy jest to włos kobiety czy mężczyzny (badanie chromatyny płciowej). Przeprowadzając badania serologiczne włosa można określić grupę krwi osoby, od której ten włos pochodzi.

Na podstawie mikroskopowego badania włosa można niekiedy stwierdzić działanie trucizn, np. takich jak tal.

Badania fragmentów kości. Badania histologiczne (mikroskopo­we) fragmentów kości mają na celu ustalenie, czy pochodzą one od człowieka czy zwierzęcia. Jeśli są to kości zwierzęce, można określić również przynależność gatunkową zwierzęcia (koza, sarna, pies itd.).

Kości ludzkie poddawane są również badaniom serologicznym, poz­walającym ustalić grupę krwi osoby, od której pochodzą. W przypad­ku kości spalonych identyfikacja ich fragmentów jest możliwa tylko wówczas, gdy zachowa się struktura kości zbudowana ze związków nieorganicznych.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.