Choroby gardła

Ostre nieżytowe zapalenie gardła. Dotyczy ono często błon śluzo­wych gardła i nosa, czasami także krtani i tchawicy. Przyczyną są najczęściej wirusy, rzadziej bakterie. Atakują one organizm w okresie zmniejszonej odporności, np. po przemarznięciu, co zdarza się najczęś­ciej w okresie jesieni i przedwiośnia. Szczególnie często chorują osoby mające z różnych przyczyn upośledzoną drożność nosa i oddychające ustami.

Objawy ostrego nieżytu gardła są podobne do ostrego nieżytu no­sa. Początkowo występuje pieczenie, kłucie, suchość w gardle, ból przy połykaniu. Często dołącza się ból głowy, stan podgorączkowy i złe samopoczucie (uczucie ogólnego rozbicia).

Leczenie polega na stosowaniu środków napotnych, najlepiej go­rącej herbaty z sokiem malinowym oraz witaminy C. Częste popijanie lub płukanie gardła rumiankiem, szałwią łagodzi przykre dolegliwoś­ci. Podczas choroby należy bezwzględnie zaprzestać palenia tytoniu. Jeśli objawy nie mają tendencji do ustępowania, a ogólne samopoczu­cie jest złe, należy zwrócić się do lekarza.

Angina jest chorobą nie tylko migdałków, ale i zakażeniem ogólnoustrojowym. Uwidacznia się zewnętrznie najbardziej na migdałkach podniebiennych w postaci ropnych nalotów. Wywołują ją na ogół bak­terie z grupy paciorkowców. Jako choroba zakaźna może się przenosić na osoby zdrowe poprzez bezpośredni kontakt. Najczęściej chorują na nią dzieci i ludzie młodzi. U ludzi w podeszłym wieku występuje bar­dzo rzadko.

Objawy. Bardzo szybko narastający ból gardła nasila się przy po­łykaniu. Występują dreszcze, gorączka ok. 38°C, bóle stawowo-mięśniowe. Ogólne samopoczucie jest złe.

Leczenie polega na leżeniu w łóżku aż do ustąpienia gorączki i na stosowaniu antybiotyków, najlepiej penicyliny podawanej we wstrzyknięciach domięśniowych przez okres nie krótszy niż 10 dni. Płukanie gardła, ssanie tabletek jest nieszkodliwe, ale nie zwalcza przyczyny choroby i dlatego w żadnym przypadku nie może zastąpić leczenia ogólnego antybiotykami.

Anginę należy traktować jako poważną chorobę ogólną, mogącą w niektórych przypadkach powodować powikłania ze strony serca, ne­rek, stawów. Dlatego leczenie anginy powinno być prowadzone przez lekarza internistę lub laryngologa. <

Ropień okołomigdałkowy jest powikłaniem powstającym w przebiegu anginy; zwykle tworzy się po jednej stronie.

Objawy. Ogólny stan chorego na anginę pogarsza się, temperatu­ra ciała nie opada, a raczej rośnie, narasta ból promieniujący do ucha, występują duże trudności w połykaniu, pojawia się szczękościsk (utrudnione otwieranie ust). Z powodu obrzęku w gardle mowa staje się niewyraźna, „kluskowata”.

Leczenie polega na nacięciu ropnia i opróżnieniu go z treści rop­nej. Po zabiegu tym chory szybko powraca do zdrowia. Przebycie rop­nia okołomigdałkowego jest wskazaniem do operacyjnego usunięcia migdałków podniebiennych.

Przewlekły nieżyt gardła. Choroba jest najczęściej następstwem przewlekłych chorób nosa i zatok przynosowych. Zaburzenia drożności nosa, spowodowane np. skrzywieniem przegrody nosa czy przewlekły­mi stanami zapalnymi, powodują stałe oddychanie przez usta. Prowa­dzi to z czasem do uszkodzenia błon śluzowych gardła, „nieprzygoto­wanych” do kontaktu z nieogrzanym, nieoczyszczonym i nienawilgoconym powietrzem. Przy przewlekłych stanach zapalnych zatok przy­nosowych stale spływa do gardła i dolnych dróg oddechowych draż­niąca wydzielina, co może wywołać nadkażenie błon śluzowych tego obszaru.

Przewlekły nieżyt gardła może być spowodowany substancjami che­micznymi wdychanymi razem z powietrzem, np. z dymem papieroso­wym. Rozwojowi tej choroby sprzyjają również nadużywanie alkoholu, przebywanie w nadmiernie suchych pomieszczeniach, choroby nerek, cukrzyca.

Objawy. Występuje uporczywe drapanie i pieczenie w gardle, uczucie suchości i obecności ciała obcego. Wywołują one konieczność ciągłego chrząkania i pokasływania.

Leczenie jest długotrwałe i wymaga przede wszystkim usunięcia pierwotnej przyczyny. Konieczne jest zaprzestanie palenia tytoniu i zapewnienie jak najlepszych warunków mikroklimatycznych, tzn. świeżego powietrza o odpowiedniej wilgotności.

Przewlekłe zapalenie migdałków podniebiennych. Choroba wy­stępuje u dzieci i dorosłych po wielokrotnie powtarzających się angi­nach i chorobach zakaźnych. Może też rozwijać się bez wyraźnych za­ostrzeń. Wywołują ją przeważnie bakterie, tzw. paciorkowce beta-hemolizujące grupy Aj powodujące również gorączkę reumatyczną.

Przewlekłe zapalenie migdałków podniebiennych, podobnie jak prze­wlekłe zapalenie zatok przynosowych, pęcherzyka żółciowego czy nie leczone zęby próchnicze, stanowi tzw. ognisko zakażenia w organizmie.

Objawy choroby mogą być bardzo skąpe, a nawet może nie być ich wcale. Czasami występuje uczucie „przeszkody” (ciała obcego) w gardle, pobolewania promieniujące do ucha, uczucie połykania wy­dzieliny, nieprzyjemny zapach z ust. Okoliczne węzły chłonne na szyi są często powiększone, wyczuwalne w postaci przesuwalnych guzków. Mogą pojawić się stany podgorączkowe, opadanie krwinek może być przyspieszone (wysokie OB).

Rozpoznanie przewlekłego zapalenia migdałków podniebien­nych nie jest łatwe i wymaga ścisłej współpracy lekarzy: internisty i laryngologa.

Leczenie przyczynowe polega na operacyjnym usunięciu migdał­ków podniebiennych. Po operacji może jednak dojść do suchego nieży­tu błon śluzowych gardła, co wywołuje nowe dolegliwości, zwłaszcza u ludzi pracujących głosem.

Przerost migdałka gardłowego (trzeciego). Migdałek ten znaj­duje się w jamie nosowo-gardłowej. W warunkach prawidłowych nie jest widoczny przy bezpośrednim oglądaniu gardła. W pierwszych latach życia dziecka migdałki, zarówno gardłowe, jak i podniebienne, ulegają rozrostowi fizjologicznemu. W okresie pokwitania wszystkie migdałki, a zwłaszcza migdałek gardłowy, ulegając zmniejszeniu. O rozroście patologicznym, czyli nadmiernym, mówi się wówczas, gdy przerosły migdałek gardłowy stwarza przeszkodę w oddycha­niu przez nos.

Objawy. Dzieci z przerosłym migdałkiem gardłowym oddychają prawie wyłącznie ustami. Powoduje to m. in. chrapanie w czasie snu i mowę nosową. Występuje skłonność do częstych katarów, zapaleń ucha środkowego, krtani i oskrzeli. Wskutek ucisku powiększonej ma­sy migdałka na trąbkę słuchową, słuch ulega pogorszeniu. Oddycha­nie przez usta powoduje nieprawidłowy wzrost podniebienia i wadliwe ustawienie uzębienia, tzw. w a d y zgryzu. Wszystko to z czasem może prowadzić do upośledzenia rozwoju fizycznego i umysłowego dziecka.

Leczenie jest wyłącznie operacyjne. Odpowiednio wczesne wy­konanie zabiegu chroni dziecko przed ww. komplikacjami. Zwykle operację wykonuje się między 3 a 10 r. życia.

Przerost migdałków podniebiennych może towarzyszyć przero­stowi migdałka gardłowego (trzeciego). Bardzo duże, powiększone migdałki mogą stykać się ze sobą w linii środkowej utrudniając oddy­chanie i połykanie. U osób dorosłych powiększenie, zwłaszcza jednostronne, migdałka podniebiennego może być wynikiem rozrostu nowotworowego.

O rozpoznaniu zawsze decyduje badanie mikroskopowe tkanki migdałka.

Objawem charakterystycznym jest tzw. nosowanie przy mó­wieniu.

Leczenie. Gdy przerosłe migdałki stanowią rzeczywistą przeszko­dę w połykaniu, oddychaniu i mowie, stosowane jest leczenie opera­cyjne.

Ciała obce dostają się do gardła z jamy ustnej, przeważnie wraz z pokarmem. Są to najczęściej ości, kości lub drobne przedmioty trzy­mane w ustach (np. szpilki, igły krawieckie). Ostre, drobne przedmio­ty wbijają się najczęściej w migdałek podniebienny lub językowy (znajdujący się na podstawie języka).

Objawy to ostry ból przy połykaniu i ślinotok.

Leczenie polega na usunięciu ciała obcego przez lekarza za po­mocą odpowiednich kleszczyków. Nie należy w celu „przepchnięcia” przeszkadzającej ości czy kości spożywać chleba, kaszy i innych po­karmów. Takie postępowanie utrudnia tylko późniejsze odnalezienie ciała obcego, które zostaje bardziej wbite w błonę śluzową lub przesu­wa się do przełyku.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.